John Flanders wordt vermoord !

Fantastische fictie op schrift. Van Tolkien tot Aasimov.

Moderator: Beheerders

DeTijdlijn
Fortuinzoeker
Berichten: 56
Lid geworden op: 08 jun 2004 16:20
Contacteer:

John Flanders wordt vermoord !

Ongelezen bericht door DeTijdlijn » 15 feb 2014 12:20

John Flanders wordt vermoord !

door André Verbrugghen, voorzitter van de Vriendenkring Jean Ray

In september 2014 herdenken wij de 50e verjaardag van het overlijden van
Raymond De Kremer (1887-1964). Hij blijft in het buitenland onder de
schuilnamen Jean Ray en John Flanders één van de bekendste Belgische
auteurs. Op wereldniveau behoort hij zelfs tot de elite van de fantastische
literatuur.
Met o.a. Malpertuis, Les Contes du whisky, Les derniers contes de
Canterbury, La Croisière des ombres… oogstte de tweetalige Gentse schrijver
roem, al is kwantitatief het grootste deel van zijn werk nooit in boekvorm
uitgegeven. Het blijft verspreid over tientallen publicaties vanaf het begin
van de twintigste eeuw. In totaal verschenen er niet minder dan 1.500
romans, novellen en korte verhalen, naast ca 4.800 andere teksten, waaronder
reportages, kronieken, boek- en filmkritieken, gedichten en zelfs
partituren. Tweederde van zijn fictie werd oorspronkelijk in het Nederlands
uitgebracht, vooral jeugdverhalen en enkele mythische jeugdromans, zoals
Spoken op de ruwe heide, Het zwarte eiland en De zilveren kaap. De al wat
oudere lezers herinneren zich wellicht de talloze “Vlaamse Filmpjes”.
Vooral de Franstalige verhalenbundels liggen aan de basis van zijn roem, al
werden veel van zijn beste verhalen oorspronkelijk in het Nederlands
geschreven.

In de jaren zestig publiceerde Marabout met succes de belangrijkste bundels
en een selectie van de avonturen van Harry Dickson, le Sherlock Holmes
Americain. Malpertuis, vertaald door H. Lampo, werd door H. Kümel verfilmd
met Orson Welles en Susan Hampshire. De film vertegenwoordigde België op het
Festival van Cannes. Uitgeverij NéO bracht in de jaren tachtig de bekende
bundels weer uit, aangevuld met vertalingen die het werk van John Flander
aan de Franstalige lezers openbaarde.
In Vlaanderen bleef het gevoelig stil, en de uitgaven en heruitgaven van
onder meer Averbode, Beckers, Van In en De Dageraad konden niet verhinderen
dat de schrijver in de vergetelheid wegzonk… Trouwens, ook het Franstalige
werk werd geleidelijk aan genegeerd, al waren er enkele bescheiden pogingen
om dat te verhinderen (Lefrancq, J’ai Lu, Librio, Le Cri,…).

Was de afwezigheid van Jean Ray en John Flanders in de boekenhandel een
teken van gebrek aan belangstelling door het lezerspubliek? Maar waarom
blijft de vraag in tweedehandsboekenwinkels dan zo groot? Waarom worden er
hoge bedragen betaald voor oude uitgaven en voor afleveringen van Harry
Dickson? Waarom springen tal van verzamelaars verwoed op elke mogelijke
uitgave van zeldzaam of onuitgegeven werk?

Ter gelegenheid van de 50e verjaardag van zijn overlijden mocht men
verwachten dat Jean Ray-John Flanders in de boekhandel zou verschijnen… In
werkelijkheid is daar niets van te merken. Maar…. dat is niet de schuld van
de uitgevers!
Veel Belgische en Franse uitgevers, van de grootste tot de kleinste, waren
enthousiast en gemotiveerd en hebben geprobeerd om de auteur op het voorplan
te brengen. Beduusd werden ze geconfronteerd met het rampzalige en
erbarmelijke “beheer” van de auteursrechten. Bijna systematisch stuitten de
voorstellen van alle media op een weigering of ongehoorde voorwaarden, of
werden zij eenvoudigweg genegeerd door wie gelast is met de verdediging en
uitbating van het patrimonium. Door dat onbegrijpelijke en uiterst
schadelijke beheer moesten zelfs de meest ondernemende uitgevers in Parijs
het opgeven. Dat werd in veel literaire milieus op onbegrip onthaald.

Inmiddels krijgt Jean Ray in een twintigtal landen in Europa, Azië en N.- en
Z.-Amerika vaak postume erkenning, dikwijls zonder vermelding van de
rechten. Wellicht hebben de buitenlandse uitgevers, na vruchteloos op een
antwoord te wachten, dat als een stilzwijgend akkoord beschouwd…

Weer blijkt dat niemand profeet is in eigen land…

En toch is er wat licht in het editoriale duister: op de site www.jeanray.be
van de internationale Vriendenkring Jean Ray worden door erkende
specialisten talrijke onderzoeksresultaten helder uiteengezet. De kring
voert al meer dan 30 jaar bio- en bibliografische studies uit, en publiceert
de ontdekkingen voor de leden van de vereniging. Daarbij geldt een strikt
respect voor de oorspronkelijke teksten, en de vertalingen proberen zo
getrouw mogelijk de eigen woordenschat en stijl van de Gentse meester te
eerbiedigen. Momenteel is de Vriendenkring de enige dam tegen de teloorgang
van het verwaarloosde patrimonium.
De Vriendenkring telt leden uit een tiental landen en groeit gestaag, o.a.
door de site www.jeanray.be , een “blog” en Facebook (Sailor’s Friends).

Jean Ray-John Flanders overleeft dus inderdaad, maar vooral in die
vereniging. Het is betreurenswaardig dat hij buiten bereik blijft van het
grote publiek door het verzuim en de onbegrijpelijke passiviteit van de
literaire agente en de “Erven Jean Ray”.

Jean Ray-John Flandes stierf in september 1964, maar pas nu wordt de auteur
“vermoord”, en dat door wie gelast is met het behoud en de promotie van zijn
oeuvre.

Laat ons hopen dat de media tijdig het publiek op de hoogte brengen van dat
erbarmelijke feit, om te vermijden dat deze unieke schrijver, miskend en
zelfs onbekend bij de jongere generaties, uit het collectief geheugen
verdwijnt.

Plaats reactie