Skip to Content

Station Elf

 
Auteur
Oorspronkelijke titel Station Eleven
Genre
Uitgever Atlas Contact
Verschenen 2015
ISBN 9789025445409
Cover

Wat zou jij doen als de wereld waarin je leeft op zijn kop wordt gezet door een dodelijk griepvirus? En je een passie hebt voor het theater en daar rollen wilt spelen in producties van bijvoorbeeld Shakespeare? Dan kom je, volgens auteur Emily St. John Mandel, uiteindelijk terecht bij het Reizende Symfonieorkest.

Voor de jonge Kirsten wordt deze vragen werkelijkheid en voor de al oudere, maar al beroemde acteur, Arthur Leander zal het zover nooit komen. Want de laatst genoemde zal net voor de uitbraak van het virus de dood in de ogen kijken. Toch hebben deze twee karakters meer links naar elkaar dan dat je op het eerste gezicht zou zeggen.

De griep

Het idee van een griepuitbraak is zo gek nog niet. De vogelgriep slaat zo nu en dan toch wel erg dichtbij in en de angst dat het overspringt op de mens hangt elke keer weer in de lucht. Dus stel dat het daadwerkelijk uitbreekt, een voor de mens dodelijk griepvirus, wat zijn dan de consequenties voor de samenleving? In dat opzicht is Emily St. John Mandel's plaatje van de wereldse veranderingen zo gek nog niet. Mensen gaan er dood aan, dus kennis verdwijnt. Mensen kunnen hun werk niet meer doen, dus zaken die voor ons nu vanzelfsprekend zijn zullen dan niet meer in stand worden gehouden. Neem bijvoorbeeld elektriciteit. Uiteindelijk zullen de elektriciteitscentrales niet meer bemand kunnen worden en door storingen uitvallen. Geen stroom betekent geen tv, geen internet, geen telefonie etc.

Hierdoor zullen sommige mensen zich sneller tegen vreemden keren. Behoud van eigen lijf en leden wordt prioriteit nummer 1. Voedsel zal schaars worden, winkels en huizen vervallen in geplunderde staat, oftewel het wordt een chaos. De mensen die hun hoofd koel weten te houden zullen elkaar mogelijk gaan opzoeken en groepjes vormen. En zo ook de leden van het Reizende Symfonieorkest. Waarbij de leden naar elkaar worden getrokken door eenzelfde interesse. Namelijk muziek en toneel.

Kirsten

Het verhaal draait voornamelijk rond Kirsten. Op de dag dat Arthur Leander sterft is zij een kind-actrice bij dezelfde voorstelling en ze ziet dan ook Arthur Leander neerzakken op de planken. De rest van haar leven blijft ze geïntrigeerd door de auteur en daar waar ze kan probeert ze informatie te verzamelen over Arthur. En langzaam maar zeker kom je als lezer meer te weten over beide personages.

Deze kennis krijg je als lezer niet alleen door de ogen van Kirsten voorgeschoteld. Nee, ook andere personages, waaronder Arthur zelf, krijgen hiervoor dikwijls de gelegenheid. Dan lees je weer eens wat hoofdstukken uit de nieuwe tijd en dan weer uit het verleden. Waardoor je als lezer langzaam maar zeker een mooi beeld vormt van wat er ooit was en hoe de nieuwe wereld gevormd is tot wat het uiteindelijk is geworden.

Verwacht echter geen zwaar apocalyptische wereld of een hoogstaand science fiction verhaal. Met een grote oorlog of een aanval van aliens. Uiteindelijk gaat het in Station Elf meer over de menselijke interacties. Zowel in verleden als toekomst en tussen beide tijden onderling. En wat een verandering van geforceerde leefomstandigheden doet met de mens.

Station Elf

Wat Station Elf in het boek uiteindelijk behelst ga ik jullie niet verklappen. Daarvoor moet je echt zelf het boek een keer gaan lezen. En dat is zeker de moeite waard. Emily St. John Mandel zet op een mooie manier een dystopische wereld (een wereld waarin je niet graag zou willen leven) na een apocalyptische gebeurtenis neer. De wereld zoals bekend is er niet meer, maar de herinneringen van die tijd zijn er nog wel. Vooral bij de mensen die die tijd nog bewust mee hebben gemaakt. Emily was nog maar een kind en bezit enkele flarden van die oude wereld en houdt zich daar stevig aan vast.

Deels snap ik hierdoor ook wel de keuze van de cover. Namelijk een vliegtuig in een sneeuwbol. De vliegtuigen vliegen niet meer, maar de oudere mensen weten nog wel dat ze dat hebben gedaan. En de sneeuwbol is het medium om die kennis te proberen vast te houden. Wat generaties later zal vergaan in vergeten en dan zijn de geraamtes van de vliegtuigen op de grond een merkwaardig iets.

De kleur van het boek (fuchsia) valt ook op. Persoonlijk niet mijn favoriete kleur, maar het valt natuurlijk wel op in de boekhandels tussen alle andere boeken. Maar of de cover in zijn geheel nou zo aantrekkelijk is dat je het verhaal wilt oppakken betwijfel ik. Vooral ook omdat het niet echt duidelijk is aan de cover wat voor soort boek het is. En dat is jammer, want hierdoor zullen potentiële klanten die het verhaal mooi zullen vinden het boek sneller links laten liggen en mensen die dystopische apocalyptische verhalen niks vinden het per ongeluk toch aanschaffen.

Conclusie

Met Station Elf weet Emily St. John Mandel een mooie draai te geven aan een apocalyptische situatie. Ze houdt het menselijk en de lijn tussen verleden en toekomst wordt prachtig weergegeven. Verwacht dus geen hoogstaand science fiction verhaal, maar een interessante roman met een dystopisch apocalyptisch sausje. En een opbouw van het verhaal die je vasthoudt tot het einde.

 

Praat erover op ons forum!

Lees ook: